Trắc nghiệm giải phẫu bàn tay có đáp án

C. Dây thần kinh quay

Dây thần kinh quay đi trong rãnh thần kinh quay ở mặt sau thân xương cánh tay nên rất dễ bị tổn thương khi gãy xương cánh tay. Khi bị tổn thương, toàn bộ nhóm cơ duỗi cổ tay và duỗi các ngón tay bị liệt, dẫn đến dấu hiệu "Bàn tay rũ".

Bệnh nhân bị "Bàn tay rũ" mất hoàn toàn khả năng duỗi cổ tay và duỗi ngón tay chủ động. Điều này làm giảm nghiêm trọng lực cầm nắm của bàn tay do cổ tay không thể duỗi nhẹ để tạo thế cơ học tối ưu cho các gân gấp ngón tay.

C. Khớp yên (Saddle joint)

Khớp cổ tay - đốt bàn I cấu tạo bởi diện khớp hình yên ngựa của xương thang và nền xương đốt bàn I, có 2 độ tự do cử động chính (gấp - duỗi, dang - khép) và cử động xoay thụ động đi kèm tạo nên động tác đối chiếu ngón cái (opposition).

Khớp yên ngón cái là vị trí rất dễ bị thoái hóa khớp (Osteoarthritis) do tần suất hoạt động cầm nắm cao. Bệnh nhân bị đau nhức gốc ngón cái, đau tăng khi vặn mở nắp chai hoặc xoay chìa khóa.

C. Gân cơ dang dài ngón cái (APL) và cơ duỗi ngắn ngón cái (EPB)

Bệnh lý De Quervain là tình trạng viêm hẹp bao gân của khoang duỗi thứ nhất ở mỏm trâm quay, chứa hai gân: cơ dang dài ngón cái (APL) và cơ duỗi ngắn ngón cái (EPB).

Khám chẩn đoán De Quervain bằng Nghiệm pháp Finkelstein: bệnh nhân gập ngón cái vào lòng bàn tay, nắm các ngón tay ôm lấy ngón cái, sau đó bác sĩ uốn nghiêng trụ cổ tay thụ động; bệnh nhân sẽ đau chói tại mỏm trâm quay.

C. Nhánh nông của dây thần kinh trụ

Nhánh nông của dây thần kinh trụ sau khi đi qua kênh Guyon chia thành các dây thần kinh gan ngón riêng chi phối cảm giác lòng bàn tay cho ngón 5 và nửa trong ngón 4.

Ranh giới cảm giác giữa thần kinh giữa và thần kinh trụ ở lòng bàn tay chia đôi dọc theo trục giữa của ngón nhẫn (ngón 4). Đây là mốc kiểm tra cảm giác phân biệt kinh điển trên lâm sàng.

D. Cơ gấp dài ngón cái (FPL), nửa ngoài cơ gấp sâu các ngón (FDP ngón 2, 3) và cơ sấp vuông

Thần kinh AIN tách khỏi thần kinh giữa phía dưới cơ sấp tròn, chạy sâu chi phối 3 cơ lớp sâu cẳng tay trước: FPL, nửa ngoài FDP (cho ngón 2, 3) và cơ sấp vuông.

Bệnh nhân bị Hội chứng chèn ép thần kinh gian cốt trước (AIN syndrome) bị mất cử động gấp đốt xa ngón cái và ngón trỏ nhưng HOÀN TOÀN KHÔNG MẤT CẢM GIÁC DA.

A. Nhánh sâu dây thần kinh trụ

Cơ khép ngón cái (Adductor pollicis) dù nằm ở mô cái nhưng do nhánh sâu dây thần kinh trụ (C8 - T1) chi phối.

Liệt dây thần kinh trụ làm mất khả năng khép ngón cái chủ động, bệnh nhân bị suy giảm nghiêm trọng lực kẹp chìa khóa (Key pinch strength).

C. Chui qua khoảng kẽ giữa hai đầu cơ gian cốt mu tay thứ nhất (1st DAB)

Động mạch quay từ hố lao giải phẫu đi ra mặt lưng ngón cái, sau đó chui xuyên qua khoảng kẽ giữa hai đầu bám của cơ gian cốt mu tay thứ nhất để đi ra phía lòng bàn tay, tiếp tục đi ngang thành Vòm động mạch gan tay sâu.

Vết thương đâm xăm sâu vào khoảng kẽ gian ngón 1-2 từ phía mu tay có thể làm tổn thương đứt động mạch quay ngay vị trí chui qua cơ gian cốt mu tay I gây chảy máu ồ ạt trong sâu lòng bàn tay.

B. Đưa ngón cái ra xa bàn tay trong mặt phẳng của bàn tay

Duỗi ngón cái là cử động di chuyển ngón cái sang bên (về phía quay) ra xa bàn tay nhưng vẫn nằm trong mặt phẳng bàn tay.

Cử động duỗi ngón cái do cơ duỗi dài và duỗi ngắn ngón cái đảm nhiệm, do dây thần kinh quay chi phối.

B. Dang các ngón tay ra xa ngón giữa (DAB - Dorsal ABduct)

Nhóm cơ gian cốt mu tay (4 cơ) có chức năng sinh cơ học chính là DANG các ngón tay xòe ra xa trục ngón giữa (Ghi nhớ: DAB = Dorsal ABduct).

Khám cơ gian cốt mu tay thứ nhất bằng cách cho bệnh nhân dang ngón trỏ kháng lực. Teo lõm khoảng kẽ ngón 1-2 là dấu hiệu liệt thần kinh trụ rất dễ quan sát.

C. Mất vững xương thuyền - bán nguyệt do đứt Dây chằng thuyền - nguyệt (Scapholunate instability)

Khi cổ tay nghiêng quay, xương thuyền xoay gập xuống. Lực ấn của bác sĩ cản trở xương thuyền gập, nếu dây chằng thuyền - nguyệt bị đứt, xương thuyền sẽ bị trật nảy ra sau mỏm trâm quay tạo tiếng "pập" vạt trật.

Đứt dây chằng thuyền - nguyệt không điều trị sẽ dẫn đến biến dạng xoay xương cổ tay và thoái hóa khớp cổ tay tiến triển (Hội chứng SLAC wrist). -.